| lista poetów | powrót do strony tytułowej: miasto literatów 2000++ |strona danuty błaszak: http://danutabe.miastoliteratow.com 
  
Adam Lizakowski  
     

Wyspa Kalifornia

W slonecznej i szczesliwej XVI wiecznej Hiszpanii
byli malo sloneczni i szczesliwi
w bogatej Hiszpanii byli biedni i nudzili sie
a bieda zmieszana z nuda tworzy proch strzelniczy
brak stalego zajecia plus nadmiar czasu
urodzil im nadzieje, ze gdzies indziej jest lepiej
stracency bez skrupulów, gotowi na wszystko
dlatego tacy ludzie jak Juan Rodriguez Cabrillo
czy Vasco de Balboa albo Hermando Cortes
byli dla nich jakims rozwiezaniem
Zaciegali sie na statki z taka ochota jakby
uchodzili z plonecych domów
powierzyli swoje zycie wiatrom, wodzie, rybom,
gwiazdom oraz kapitanom
droga do Indii byla juz odkryta przez Kolumba
legendarna wyspa Kalifornia oplywajeca w zloto
oraz siedem zlotych miast Cibala
perly i brylanty wielkosci kurzych jaj
czekaly na smialków, zapraszaly
kobiety o przepieknej urodzie z trzema piersiami
czekala na nich slawa i zaszczyty
na drodze do bogactwa mordowali Indian a miejsca
postojów nazywali imioniami swietych
umierali z glodu, wycieczenia, pragnienia,
marzen o bogactwie, chciwosci, ryzykanctwa
rzadko kiedy z tesknoty, czy milosci do ojczyzny
gineli w walce z Indianami
w czaszkach ich weze pustynne mialy schronienie
naprawde niewielu zywych wrócilo do Hiszpanii
pieknie opaleni ale bez zlota i bez zmyslów
mówili przy dzbanie wina w ciemnej karczmie
o kolorze nieba, wielobarwnych ptakach,
mosieznych legendach i czerwono-skórych
konali w samotnosci.

Adam Lizakowski  
Adam Lizakowski

   

Krótka historia Kalifornii

Najpierw po lodowcu na nogach przybyli
Indianie z lukiem i kamiennym toporkiem
w poszukiwanu jedzenia, w pogoni za
jeleniem nazywali góry, jeziora, drzewa,
chmury, zwierzeta swoimi bracmi
modlili sie do slonca i ksiezyca, bizona.
Statkami z zaglami malowanymi w krzyze
w imieniu króla kochajecego zloto i Boga
przyplyneli katolicy - Hiszpanie w pieknych
lsniecych zbrojach z mieczem w rece, rózancem,
biblia w kuferku, chciwoscia w sercu,
miejsca postojów nazwali imionami Swietych
zalozyli osady i miasta.
Po nich ze wschodu konno i na wozach przybyli
protestanci z Niemiec i Anglii w poszukiwaniu
lepszego zycia i zlota z pistoletami na biodrach,
strzelbami na ramieniu,
wymordowali Indian niewymordowanych
przez Hiszpanów i potomków Hiszpanów.
Kalifornie przyleczono do Unii Stanów
sprowadzono Chinczyków, Japonczyków,
Filipinczyków do sprzetania, prania i gotowania.
Meksykanie zajeli sie rolnictwem, czarnych
niewolników awansowano na pomoc domowa
biali zajeli sie handlem winogronami, zalozyli banki,
wybudowali szpitale, uniwersytety, koscioly, fortuny.
Zanim postawilem noge w San Francisco
wszystko bylo juz uporzedkowane, ulozone, zaplanowane
Indianie zabici, Hiszpanie przepedzeni, zloto wydobyte
pola winogron podzielone, banki kamerami strzezone
Chinczyków, Japonczyków, Filipinczyków,
Murzynów skazano na getta,
Niemcy i Anglicy zostali Amerykanami
marzenia jak drogocenne perly spoczely
na dnie ogniotrwalych kas pancernych
do których zapomniano tajemnicze szyfry
pozostala najgorzej platna praca, ale nie gardzilem
oraz tanie wino, które niewybrednym smakuje.

Artur Curyło

Zeszyty Historycznoliterackie Uniwersytetu  Jagiellonskiego, najnowszy numer

jesien 2001

Sukces emigranta i poety - o twórczości
Adama Lizakowskiego w USA.


(pełny tekst artykułu)

 

Mission Dolores

Kim byli pierwsi osadnicy dzisiejszego San Francisco
miejsca, które mialo byc mlekiem i miodem plynace
dla nich poganianych glodem przez Europe i ocean
uwielbiejajecymi pelny brzuch
z glowa pelna marzen
ludzie aktywni walczecy mieczem i rózancem
dla lokalnych Indian byli przeklenstwem
ale dla mnie nadzwyczajni bo zbuntowani
dzialali pomiedzy nowym a starym
czyli musieli wszystko zaczynac od poczetku
wzniosle idee tlumaczyc na jezyk praktyki
szlachetne gladkie pojecia dostosowac
do twardego chropowatego zycia
swiatlosc i medrosc przywiezione z Europy
przetopic w cos nowego, nieznanego nikomu
czego nie mógl wymyslec zaden europejski umysl
wszystko co bylo tam mocne i wielkie
tutaj okazalo sie kruche i niepewne
trzeba bylo wszystko lacznie z sobe stwarzac na nowo
epoki mieszaja sie tak samo jak religie i kuchnie
przesedy z rozumem a jesli jest cos piekne to
jest to piekno dzikie, marzenia swoje tutaj realizuje sie
przez decie w rogi baranie

           

Mini przewodnik po
twórczosci polonijnych
pisarzy i poetów zyjacych i
mieszkajacych w Chicago 
w latach 1979 - 1996

- patrz strona wolnych najmitów

 

  

| lista poetów | powrót do strony tytułowej: miasto literatów 2000++ |strona danuty błaszak: http://danutabe.miastoliteratow.com